fa مقایسه شکل بدن جمعیت‌های ماهی سفید (Rutilus kutum Kamensky, 1901) در سواحل جنوبی دریای خزر با استفاده از روش ریخت سنجی هندسی تخصصي Special پژوهشي Research <p><span style="font-family:b zar;">این مطالعه باهدف مقایسه ویژگی‌های ریختی ماهی سفید </span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Rutilus kutum</span></span></span></em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> (Kamenskii, 1901)</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> در سواحل</span> <span style="font-family:b zar;">جنوبی دریای خزر با استفاده از روش ریخت سنجی هندسی لند مارک</span> <span style="font-family:b zar;">پایه به اجرا درآمد. برای این منظور تعداد ۱۵۰ قطعه ماهی از پنج ایستگاه (۳۰ قطعه از هر ایستگاه) شامل ساحل بندر ترکمن، محمودآباد، کلارآباد، بندر کیاشهر</span> <span style="font-family:b zar;">و تالش نمونه‌برداری و پس از بیهوشی توسط عصاره پودر گل میخک ۱% و تثبیت در محلول فرمالین ۱۰% به آزمایشگاه منتقل شدند. پس از تهیه تصاویر دیجیتال از نیمرخ چپ نمونه‌ها، تعداد <span style="color:black;">۱۷ نقطه </span>لند مارک هم‌ارز تعریف و با استفاده از نرم‌افزار </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TpsDig2</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> رقومی شدند. از روش پرو کراست عمومی به‌منظور حذف اثرات اندازه و جهت از مختصات لند مارک‌های رقومی شده استفاده شد. جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از روش‌های </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">PCA</span></span></span><span style="font-family:b zar;">، </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CVA/Manova</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> و آنالیز</span> <span style="font-family:b zar;">خوشه‌ای استفاده شد. نتایج تجزیه‌وتحلیل خوشه‌ای با پشتیبانی ۵۸% دو جمعیت ماهی سفید کیاشهر و بندر ترکمن را در یک گروه و جدا از سایر جمعیت‌ها قرارداد. با توجه به اینکه جمعیت ماهیان سفید کیاشهر و بندر ترکمن ازنظر شکلی در یک گروه قرار گرفتند و مهم‌ترین وجه شباهت آن‌ها استوانه‌ای‌تر بودن فرم بدن، طول سر کمتر و ارتفاع بدن کمتر نسبت به سایر جمعیت‌ها است، با توجه به فاصله جغرافیایی نسبتاً بالای این دو جمعیت، شباهت مشاهده‌شده بین آن‌ها را می‌توان حاصل انعطاف‌پذیری ریختی در پاسخ به شرایط محیطی مشابه آن‌ها دانست. نتایج این مطالعه قابلیت انعطاف‌پذیری ریختی بالایی را برای این ماهی نشان داد</span><span style="font-family:b zar;">.</span><br> &nbsp;</p> <p>This study was aimed to compare the shapes of Kutum, <em>Rutilus kutum</em> (Kamenskii, 1901) from southern Caspian Sea using landmark based geometric morphometrics. For this purpose, 150 specimens were caught from five stations (30 samples from each station) including Bandar-e Turkman, Mahmood-Abad, Klar-Abad, Kiashahr and Talesh shores. The specimens were anesthetized in 1% clove oil extract, fixed in Buffered Formalin 10% and transported to the laboratory. The fish were photographed and 17 homologous morphological landmarks were digitized on them using tpsDig2 software. The non-shape data including size and direction were removed from data using generalized procrustes analysis. The statistical analysis were done using multivariate analysis PCA, CVA and cluster analysis. The cluster analysis grouped the two population Kiashahr and Bandar-e Torkaman in a single cluster (bootstrap number 58%). The most significant similarities observed between the two groups Kiashahr and Bandar-e Torkaman that separated them from other groups were the more islander liked body, the lower head length and lower body depth. Concerning to the geographic distance between Kiashahr and Bandar-e Turkman, their body shape similarity can be the phenotype plasticity response to their similar environments. Based on this study it can be proposed that Kutum has a wide phenotype plasticity potential.<br> &nbsp;</p> انعطاف‌پذیری ریختی, دریای خزر, ریخت سنجی هندسی, کپور ماهیان, ماهی سفید phenotype plasticity, Caspian Sea, Geometric Morphometrics, Cyprinidae, Kutum 63 73 http://aqudev.lahijan.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-90-1&slc_lang=fa&sid=1 Fariborz Ghojoghi فریبرز قجقی fariborzghojoghi@yahoo.com 10031947532846004717 10031947532846004717 Yes Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, Azadshahr branch, Islamic Azad University, Azadshahr, Iran گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی و کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر، آزادشهر، ایران Soheil Eagderi سهیل ایگدری fariborzghojoghi@yahoo.com 10031947532846004718 10031947532846004718 No - Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran گروه شیلات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی کرج، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران Manoochehr Nasri منوچهر نصری fariborzghojoghi@yahoo.com 10031947532846004719 10031947532846004719 No - Department of Animal Sciences, Faculty of Agriculture, Lorestan University, Khorramabad, Iran گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران